İnsanlara Hayvanlardan Bulaşan Hastalıklar

bashekim · 09-05-2008

İnsanlara Hayvanlardan Bulaşan Hastalıklar

Son yüzyılda, ilk olarak maymundan geçtiği bildirilen AIDS ile mücadelesini sürdüren insanoğlu, hayvanlardan geçen deli dana, ebola ve SARS’tan sonra şimdi de kuş gribi tehdidi altında bulunuyor. Varolduklarından bu yana verdikleri güven duygusu ve sadakatleriyle dost olan, etlerinden sağlanan proteinle özellikle çocukların gelişiminde büyük rol oynayan hayvanlar, son yıllarda gündeme sıkça insanlara da bulaşan hastalıklarla gündeme gelmeye başladı. Hayvanlar hastalıklar nedeniyle telef olurken, onlardan bulaşan hastalıklar nedeniyle de insanlar risk altında bulunuyor. İnsanoğlu son yüzyılda ilk olarak maymundan geçtiği bildirilen AIDS virüsü ile mücadeleye başladı. Bunun ardından, kan, ter ve salya gibi vücut sıvılarıyla bulaşan Ebola virüsü de insanları tehdit altınaaldı. Henüz kesin tedavisi bulunmayan bu hastalıkların ardından sığırdan insana bulaşan formuyla gündeme gelen deli dana hastalığı gündeme geldi. Bugüne kadar dünyada 99 kişinin ölümüne neden olan delidana hastalığı nedeniyle bilim adamları çözüm arayışlarına girdi. İnsanları tehdit eden bir diğer hastalık ise SARS oldu. Korona virüsünün mutasyona uğrayarak hayvanlardan insanlara sıçrayarak yol açtığı düşünülen SARS’ın ardından, son günlerde özellikle ülkemizde insan sağlığını tehdit eden kuş gribi, insanlara dostlarından geçen hastalıklar arasında ön sırada yer almaya başladı. Keneler vasıtasıyla insana geçen “Kırım Kongo Kanamalı Ateş” hastalığı da ölüm riski taşıyan bir diğer hastalık... Bu hastalık nedeniyle Tokat’ta 2002 yılında takip edilen 60 şüpheli vakadan 3’ü, 2003 yılında 80 şüpheli vakadan 4’ü, 2004 yılında 190 şüpheli vakadan 5’i hayatını kaybetti. Hastalık geçen yıl da 7 kişinin ölümüne neden oldu. VETERİNER HEKİMLERİ ODA BAŞKANI Antalya Veteriner Hekimleri Oda Başkanı Muammer Saygılı, Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre hayvanlardan insanlara bulaşan yaklaşık 250 hastalık bulunduğunu, bunların 50’sinin Türkiye’de de görüldüğünü söyledi. HAYVANLARDAN BULAŞAN HASTALIKLAR Türkiye’de de rastlanan ve hayvanlardan insanlara bulaşan bazı hastalıklar ile etkileri şunlar: * Anthrax (Şarbon) Bacillus anthracis: Sıcak kanlı hayvanların bulaştırdığı hastalığı insanlar derilerinden, solunum yolu veya yiyecekler vasıtasıyla alabiliyor. Hastalık insanda akciğerlerde ödem,deride püstül, iç organlarda kanama, aşırı bitkinliğe neden oluyor. * Brucellosis (Yavru atma): Hasta olan sığır, koyun, keçi gibi hayvanların sütleri, diğer atık ve salgılarına doğrudan temas yoluyla bulaşan hastalık, insanda dalgalı ateş, terleme, halsizlik ve kas ağrıları ile seyreder. Hastalık, erkeklerde kısırlık, kadınlarda düşüğe neden olabilir. *Clostridial Disiase (Tetanoz): Memeliler, kuş ve balıktan insana bulaşan hastalığın insanlar için en büyük tehlikesi yara enfeksiyonu. Bakteri, gıdalar üzerinde ürediği zaman gıda zehirlenmesine yol açıyor. * Leptospirosis (Sarılık, Yavru Atma): Evcil ve vahşi hayvanlardan enfekte olmuş hayvanların idrarı, kontamine olmuş toprak ya da suyla geçen bulaşıcı hastalık, insanlarda deri ve mukozalarda yaygın ülser ve ateşle seyrediyor. * Listeriosis: İnsanda deri ve mukozalarda yaygın ülser ve ateşle seyreden bulaşıcı hastalık. * Lyme Disease: Geyik, köpek ve fareden kene ısırığı ile geçiyor. * Psittacosis (Papağan Hastalığı): Muhabbet kuşu, güvercin, papağan,hindi, ördek ve kazların dışkısından yayılan tozların solunmasıyla insana bulaşan hastalık deri ve mukozalarda yaygın ülser ve ateşle seyrediyor. Hastalık bulaşıcı. * Salmonellosis: Kanatlı, domuz, sığır, at, köpek, kedi, vahşi hayvanlar ve kuşların dışkısıyla kontamine olmuş pişmemiş gıdaların sindirimi ile bulaşan hastalık insanda deri ve mukozalarda yaygın ülser ve ateşle seyrediyor ve bulaşıcı. * Tetanoz (Kazıklı Humma): Ot yiyenlerin dışkısıyla kontamine olmuş topraktan, etkenin yaraya bulaşmasıyla insana geçen hastalık insanda deri ve mukozalarda yaygın ülser ve ateşle seyrediyor. Hastalık bulaşıcı. * Tuberkuloz (Verem): İnsanda deri ve mukozalarda yaygın ülser ve ateşle seyreden bulaşıcı hastalık sığır ve maymunlardan sindirim ve solunum yoluyla geçiyor. * Infectious hepatitis A-virus: Maymunlardan direkt temas yoluyla insana geçen hastalık, karaciğer ve dalakta büyüme, kaslarda ağrı, bitkinlik, ateş ve sarılığa yol açıyor. * İnfluenza (Grip): Domuz, fare, köpek ve kuşlardan direkt temasla insana geçen hastalık, halsizlik, ateş, öksürük, nezle ve başağrısına neden olur. Salgın şeklinde seyredebilir. * Rabies (Kuduz): Beyinde öldürücü tahribat yapan akut hastalık etçiller ve yarasalardan hasta hayvanın ısırmasıyla ve solunum yoluylabulaşıyor. * Toxoplasmosis: Kedilerin dışkılarında bulunan parazit yumurtalarından bulaşan hastalık kadınlarda erken doğuma neden olabiliyor.

Vet.Hek.Volkan UYGUN
Ankara
Veteriner Hekim